Sarajevska regija , Romanija i Podrinje - Šekovići

Indeks članaka

grb sekovici

Šekovićki kraj od Rimljana do naših dana rasjecali su važni putevi koji su povezivali područja istočno od Drine sa centralnom Bosnom.

Šekovići su dobili ime po jednom djelu stanovnika koji su iz Šekovine u Hercegovini naselili ove prostore krajem 17.vjeka. Sve do pred kraj 17.vijeka Šekovići su bili relativno gusto naseljeni, a tada su vojne pohare ili bolest prorijedile ili skoro uništile stare žitelje, a na mjesto njih su došli novi iz Hercegovine, koji čine i najveći dio današnjeg stanovništva.

Treba istaći da su početkom 17.vjeka Šekoviće napustili preci Ilije Birčanina, Hadži Milentija i Prote Matije Nenadovića, te da je zbog rodbinskih odnosa i drugih veza preko manastira bila jaka vojnička saradnja ovog kraja sa Srbijom u prvom srpskom ustanku. Ovdje treba istaći i činjenicu da je majka Ivana Groznog, Jelena Jakšić Glinska porijeklom iz Šekovića i da su zbog tih veza bili dobri odnosi između manastira Papraće i ruskog carskog dvora.

Manastiri Papraća i Lovnica u prošlosti su bili značajni centri pismenosti i slobode. Od 16.vjeka oni održavaju veze sa Rusijom, zatim manastirima u Poljskoj, Srbiji i Vlaškoj. Šekovići imaju posebno mjesto i u NOB-u i spadaju u prve ustaničke krajeve u Jugoslaviji. U Šekovićima su osnovane Prva birčanska brigada, Šesta istočnobosanska brigada i Prva pionirska divizija.

Prema pisanju Rudi Petovara Šekovići su 1943. godine postali vojnički, politički i kulturni centar čitave istočne Bosne i u njima se nalazilo najviše vojno i partijsko rukovodstvo za istočnu Bosnu. Šekovići su imali specifičnu poziciju i u poslednjim ratnim dešavanjima na prostorima bivše Jugoslavije i Bosne i Hercegovine u kojima je došlo do značajnih ljudskih i materijalnih gubitaka na području cijele opštine. Posebne istorijske vrijednosti koje treba naglasiti i koje mogu biti oslonac buduće turističke ponude su sledeće :

PERIN GRAD

nalazi se nizvodno niz Drinjaču desetak kilometara od Šekovića, sa lijeve strane Drinjače na završetku sela Kalabače. Od Šekovića do Kalabača je miran tok rijeke Drinjače, sa povremenim meandrima i okolnim aluvijalnim naplavinama koje su pretvorene u obradiva plodna polja. Nakon završetka ravničarskog dijela, dolazi nizvodno kod Perinja i Peringrada do naglog usijecanja toka i pravljenja duboko usječenog kanjona skoro do samog ulijevanja u rijeku Drinu. Na desnoj strani Drinjače je brdo Vis (764 m n.v), kupolastog oblika koje se naglo uzdiže , a nizvodno je brdo Paljevina (841 m n. v) i najveći brdo Udrič (1042 m n. v), a sa lijeve strane naspram pomenutih brda su nešto manja: Lemino brdo (613 m.n.v.), Kozjak 659 m.n.v.) i Sokolina (507 m.n.v.). Ako imamo u vidu činjenicu da je tok Drinjače na ovom dijelu usječen na oko 200 do 300 m n . v. i da se sva brda naglo uzdižu od toka rijeke, možemo zaključiti da je tu bio izražen vrlo jak erozioni rad vode.

Smatra se da su dijelom kanjona Drinjače vodili vrlo bitni srednjovjekovni putevi za Srebrenicu i Zvornik, pa je logično bilo sa stanovišta odbrane i kontrole puteva da se na ulazu u ovaj kanjon sagradi utvrđeni grad. I ovaj grad narod vezuje za Jerinu i njene građevine. Upisanim izvorima prvi put se pominje 1444.godine. Na dva stjenovita uzvišenja, koja se okomito izdižu iznad toka Drinjače, nalaze se ostaci zidina tvrđave, istina loše sačuvani , ali se jasno vidi da su tu postojala utvrđenja koja su imala kontrolu nad ulazom u kanjon. Sa tih kula pruža se vidik na mirni ravničarski uzvodni tok Drinjače i sa druge strane dalek vidik na usječeni kanjon nizvodno od Peringrada ka rijeci Drini. Da je ovo područje u kanjonu Drinjače bilo i drugim narodima interesantno govore i vrlo dobro očuvane nekropole bogumilskih stećaka u blizini tvrđave i lokalitet Crkvište gdje su vidni ostaci nekadašnje crkve. U blizini tvrđave uz sam tok rijeke Drinjače nalazi se izvor tople vode i u jednom dijelu toka ubetonirane velike željezne alke za koje su po legendi nekada vezivani brodovi. Zbog nepristupačnosti terena detaljnija ispitivanja izvora tople vode nisu vršena, ali svakako sa ostalim prirodnim motivima daje poseban značaj za ljubitelje netaknute prirore (planinare, alpiniste, ribolovce, splavare, lovce i dr.). Područje Peringrada i okoline nije u potpunosti arheološki ispitano, niti je valorizovano u turističkom smislu.

MANASTIRSKI KOMPLEKS LOVNICA

predstavlja turistički kompleks objedinjen na crkvenom zemljištu, a čine ga: manastir Lovnica, pećina Lovnica, izvor rijeke Lovnice, spomen vodenica, etnovodenica, spomen groblje iz ll svjetskog rata.

Manastir Lovnica po narodnom predanjuje je zadužbina kralja Dragutina koji je upravljao ovim prostorom od 1284. do 1321. godine.Podignut je na izvoru rijeke Lovnice. Manastir je dobio ime po rijeci Lovnici. Vjeruje se da je Manastir prvobitno bio sazidan nizvodno na desnoj strani rijekem Lovnice kod Lovničkog polja.

Pećina Lovnica nalazi se iznad samog manastira Lovnica i izvora rijeke Lovnice. U ulaznom dijelu je pećina oko 30 m2, a u produžetku su uski hodnici, nedovoljno ispitani.

Izvor rijeke Lovnice nalazi se ispod velike stijene koja ima morfološki izgled u obliku tektonskog ogledala gdje na najnižem djelu naprsnuća tog ogledala izbija izvor. Na samom izvoru je postavljen veliki, rezbareni drveni krst koji zajedno sa izvorom ima vjersko značenje.

Spomen-vodenica se nalazi u dijelu kompleksa manastira Lovnice, stotinjak metara nizvodno od izvora rijeke lovnice. U vodenici su u Drugom svjetskom ratu Nijemci spalili grupu djece, pa je u pomen na taj događaj izgrađena na tom mjestu današnja vodenica.

Vodenica i etnorestoran Studenac: U samom ulazu u kratku klisuru rijeke Lovnice nalazi se u izuztenom prirodnom ambijentu vodenica.

MANASTIR PAPRAĆA.

Nalazi se na izvoru rječice Spreče, ispod planine Borogovo u selu Papraća. Riječica Spreča sa uređenim koritom teče kroz samu crkvenu portu manastira Blagoveštenje, što sa lijepom okolinom čini ovo mjesto još privlačnijim za turiste i poklonike. Samo ime i manastira i sela Papraća, dolazi od biljke paprat, koje ima mnogo u ovom selu. Prema narodnom predanju manastir su podigli Nemanjići, što je i zapisano u Tronoškom i Pećkom rodoslovu. Manastir Papraća je zadužbina župana Vukana, najstarijeg sina Stefana Nemanje. Sadašnja crkva je velikih dimenzija, ima trikonhosnu osnovu, tri apside, skučen unutrašnji i prostran spoljni narteks. Ima visok tambur, oslonjen na četiri pilona, nosi kupolu od osam prozora.Na zidovima su samo manji fragmenti freskografski kvalitetnog živopisa, nastalog sredinom XV vijeka.

Zvanični sajt opštine Šekovići

Šekovići 1965g

 sekovici

                                                                            nekad                                                                sad